Gminny Ośrodek
Pomocy Społecznej
w Gręboszowie

Specjalistyczne usługi opiekuńcze dla osób z zaburzeniami psychicznymi są to usługi dostosowane do szczególnych potrzeb wynikających z rodzaju schorzenia lub niepełnosprawności, świadczone przez osoby ze specjalistycznym przygotowaniem.  Szczegółowe przepisy dotyczące m.in. rodzaju specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób z zaburzeniami psychicznymi i kwalifikacji osób świadczących takie usługi określone są w rozporządzeniu Ministra Polityki Społecznej z dnia 22 września 2005 r. w sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych (Dz.U. 2024 r. poz. 816). Specjalistyczne usługi dla osób zaburzeniami psychicznymi są szczególnym rodzajem usług specjalistycznych. Pomoc udzielana jest tu wyróżnionej grupie osób. Zasady jej przyznawania i odpłatności określa rozporządzenie Ministra Polityki Społecznej, a nie tak jak w przypadku pozostałych usług opiekuńczych, regulacje gminne.

Specjalistyczne usługi opiekuńcze dla osób z zaburzeniami psychicznymi powinny być dostosowane do szczególnych potrzeb i mogą obejmować:

1. uczenie i rozwijanie umiejętności niezbędnych do samodzielnego życia, w tym zwłaszcza:
   1. kształtowanie umiejętności zaspokajania podstawowych potrzeb życiowych i umiejętności społecznego funkcjonowania, motywowanie do aktywności, leczenia i rehabilitacji, prowadzenie treningów umiejętności samoobsługi i umiejętności społecznych oraz wspieranie, także w formie asystowania w codziennych czynnościach życiowych, w szczególności takich jak:
      • samoobsługa, zwłaszcza wykonywanie czynności gospodarczych i porządkowych, w tym umiejętność utrzymania i prowadzenia domu,
      • dbałość o higienę i wygląd,
      • utrzymywanie kontaktów z domownikami, rówieśnikami, w miejscu nauki i pracy oraz ze społecznością lokalną,
      • wspólne organizowanie i spędzanie czasu wolnego,
      • korzystanie z usług różnych instytucji.
   2. interwencje i pomoc w życiu w rodzinie, w tym:
      • pomoc w radzeniu sobie w sytuacjach kryzysowych – poradnictwo specjalistyczne, interwencje kryzysowe, wsparcie psychologiczne, rozmowy terapeutyczne,
      • ułatwienie dostępu do edukacji i kultury,
      • doradztwo, koordynacja działań innych służb na rzecz rodziny, której członkiem jest osoba uzyskująca pomoc w formie specjalistycznych usług,
      • kształtowanie pozytywnych relacji osoby wspieranej z osobami bliskimi,
      • współpraca z rodziną – kształtowanie odpowiednich postaw wobec osoby chorującej, niepełnosprawnej.
   3. pomoc w załatwianiu spraw urzędowych, w tym:
      • w uzyskaniu świadczeń socjalnych, emerytalno – rentowych,
      • w wypełnieniu dokumentów urzędowych.
   4. wspieranie i pomoc w uzyskaniu zatrudnienia, w tym zwłaszcza:
      • w szukaniu informacji o pracy, pomoc w znalezieniu zatrudnienia lub alternatywnego zajęcia, w szczególności uczestnictwo w zajęciach warsztatów terapii zajęciowej, zakładach aktywności zawodowej, środowiskowych domach samopomocy, centrach i klubach integracji społecznej, klubach pracy,
      • w kompletowaniu dokumentów potrzebnych do zatrudnienia,
      • w przygotowaniu do rozmowy z pracodawcą, wspieranie i asystowanie w kontaktach z pracodawcą,
      • w rozwiązywaniu problemów psychicznych wynikających z pracy lub jej braku.
   5. pomoc w gospodarowaniu pieniędzmi, w tym:
      • nauka planowania budżetu, asystowanie przy ponoszeniu wydatków,
      • pomoc w uzyskaniu ulg w opłatach,
      • zwiększanie umiejętności gospodarowania własnym budżetem oraz usamodzielnianie finansowe.
2. pielęgnacja – jako wspieranie procesu leczenia, w tym:
   1. pomoc w dostępie do świadczeń zdrowotnych,
   2. uzgadnianie i pilnowanie terminów wizyt lekarskich, badań diagnostycznych,
   3. pomoc w wykupywaniu lub zamawianiu leków w aptece,
   4. pilnowanie przyjmowania leków oraz obserwowanie ewentualnych skutków ubocznych ich stosowania,
   5. w szczególnie uzasadnionych przypadkach zmiana opatrunków, pomoc w użyciu środków pomocniczych i materiałów medycznych, przedmiotów ortopedycznych, a także w utrzymaniu higieny,
   6. pomoc w dotarciu do placówek służby zdrowia,
   7. pomoc w dotarciu do placówek rehabilitacyjnych.
3. rehabilitacja fizyczna i usprawnianie zaburzonych funkcji organizmu w zakresie nieobjętym przepisami ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 146):
   1. zgodnie z zaleceniami lekarskimi lub specjalisty z zakresu rehabilitacji ruchowej lub fizjoterapii,
   2. współpraca ze specjalistami w zakresie wspierania psychologiczno-pedagogicznego i edukacyjno – terapeutycznego zmierzającego do wielostronnej aktywizacji osoby korzystającej ze specjalistycznych usług.
4. pomoc mieszkaniowa, w tym:
   1. w uzyskaniu mieszkania, negocjowaniu i wnoszeniu opłat,
   2. w organizacji drobnych remontów, adaptacji, napraw, likwidacji barier architektonicznych,
   3. kształtowanie właściwych relacji osoby uzyskującej pomoc z sąsiadami i gospodarzem domu,
   4. zapewnienie dzieciom i młodzieży z zaburzeniami psychicznymi dostępu do zajęć rehabilitacyjnych i rewalidacyjno-wychowawczych, w wyjątkowych przypadkach, jeżeli nie mają możliwości uzyskania dostępu do zajęć, o których mowa w art. 7 ustawy z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2123 oraz z 2023 r. poz. 1972).

Specjalistyczne usługi są świadczone przez osoby posiadające kwalifikacje do wykonywania zawodu: pracownika socjalnego, psychologa, pedagoga, logopedy, terapeuty zajęciowego, pielęgniarki, asystenta osoby niepełnosprawnej, opiekunki środowiskowej, specjalisty w zakresie rehabilitacji medycznej, fizjoterapeuty lub innego zawodu dającego wiedzę i umiejętności pozwalające świadczyć określone specjalistyczne usług (§ 3.  Ust. 1 rozporządzenia).

Osoby świadczące specjalistyczne usługi dla osób z zaburzeniami psychicznymi muszą posiadać co najmniej trzymiesięczne doświadczenie zawodowe w pracy z osobami z zaburzeniami psychicznymi zdobyte w jednej z następujących jednostek: (§ 3. Ust. 2 rozporządzenia)

1. szpitalu psychiatrycznym.
2. jednostce organizacyjnej pomocy społecznej dla osób z zaburzeniami psychicznymi.
3. placówce terapii lub placówce oświatowej, do której uczęszczają dzieci z zaburzeniami rozwoju lub upośledzeniem umysłowym.
4. ośrodku terapeutyczno-edukacyjno-wychowawczym.
5. warsztacie terapii zajęciowej.
6. innej jednostce niż wymienione w pkt 1-5 świadczącej specjalistyczne usługi dla osób z zaburzeniami psychicznymi.

Ile płacimy za specjalistyczne usługi opiekuńcze dla osób z zaburzeniami psychicznymi?

Odpłatność za specjalistyczne usługi dla osób z zaburzeniami psychicznymi ustala ośrodek pomocy społecznej właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby wymagającej pomocy w tej formie, na wniosek osoby zainteresowanej lub jej opiekuna, w zależności od posiadanego dochodu na osobę w rodzinie (§ 4 Ust. 1 rozporządzenia). Cenę 1 godziny zegarowej specjalistycznych usług dla osób z zaburzeniami psychicznymi ustala ośrodek pomocy społecznej albo centrum usług społecznych, o którym mowa w ustawie z dnia 19 lipca 2019 r. o realizowaniu usług społecznych przez centrum usług społecznych (Dz. U. poz. 1818). Cenę ustala się na podstawie analizy kosztów realizacji tego zadania lub wynika ona z umowy zawartej przez ośrodek pomocy społecznej lub centrum usług społecznych z podmiotem przyjmującym zlecenie realizacji zadania.

W szczególnie uzasadnionych sytuacjach można ubiegać się o częściowe lub całkowite zwolnienie z odpłatności za usługi, zwłaszcza ze względu na: konieczność korzystania z co najmniej dwóch rodzajów specjalistycznych usług, konieczność ponoszenia opłat za pobyt członka rodziny w domu pomocy społecznej lub ośrodku wsparcia lub w placówce opiekuńczo – wychowawczej, leczniczo – rehabilitacyjnej, opiekuńczo – leczniczej lub pielęgnacyjno – opiekuńczej, konieczność korzystania przez więcej niż jedną osobę w rodzinie z pomocy w formie specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób  z zaburzeniami psychicznymi, zdarzenie losowe.

Uwaga: Zwolnienie częściowe lub całkowite z odpłatności jest traktowane przez GOPS uznaniowo (każda sprawa rozpatrywana będzie indywidualnie). Należy pamiętać, że zawsze możemy odwołać się od decyzji wydanej przez GOPS. Informacja o trybie składania odwołania powinna znaleźć się w decyzji (pouczenie to może być wydrukowane małą czcionką i znajdować się na końcu dokumentu.)

 

Każda sprawa rozpatrywana jest indywidualnie. Jeśli chcesz otrzymać pomoc, przedstaw pracownikowi socjalnemu swoją trudną sytuację i przygotuj:

1. dokument potwierdzający twoją tożsamość (dowód osobisty, paszport lub inny).
2. dokumenty, które poświadczają twoje dochody np.: decyzję lub ostatni odcinek na podstawie, której otrzymywane są świadczenia np.: emerytura, renta, świadczenie przedemerytalne, zasiłek przedemerytalny, emeryturę pomostową, rentę socjalną.
3. zaświadczenie lub oświadczenie o wysokości wynagrodzenia, które dostajesz, bo jesteś np.: zatrudniony, pracujesz na umowę zlecenia, umowę o dzieło lub umowę agencyjną.
4. dokumenty potwierdzające sytuację zdrowotną, uzasadniające potrzebę przyznania pomocy w formie specjalistycznych usług opiekuńczych.
5. inne dokumenty (zależnie od sytuacji twojej i rodziny), które mogą mieć wpływ na prawo do świadczeń.

Przyznanie specjalistycznych usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania dla osób z zaburzeniami psychicznymi poprzedzone jest: przeprowadzeniem przez pracownika socjalnego w ciągu 14 dni roboczych od dnia złożenia wniosku rodzinnego wywiadu środowiskowego w miejscu zamieszkania lub w miejscu stałego czy czasowego pobytu osoby ubiegającej się o świadczenie. Wywiad dotyczy nie tylko osoby ubiegającej się o pomoc, ale również osób wspólnie zamieszkujących i gospodarujących, a także członków najbliższej rodziny (rodziców lub dzieci czy też rodzeństwa).

W trakcie przeprowadzania wywiadu pracownik socjalny ma prawo: żądać złożenia oświadczenia o dochodach i stanie majątkowym rodziny. Odmowa złożenia tego rodzaju oświadczenia jest podstawą do negatywnego rozpatrzenia wniosku. Formularz wywiadu środowiskowego jest wypełniany przez pracownika socjalnego. Po zakończeniu wywiadu jest on przedstawiany do podpisu osobie składającej wniosek. Złożenie podpisu oznacza, iż wnioskodawca potwierdza zgodność danych zawartych w formularzu ze stanem faktycznym.

Niewyrażenie zgody, przez osoby lub rodziny ubiegające się o świadczenia z pomocy społecznej bądź też korzystające już ze świadczeń na przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego lub na jego aktualizację stanowi podstawę do odmowy przyznania świadczenia, uchylenia decyzji o jego przyznaniu lub też wstrzymania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej.

 

Osoby wymagające pomocy w formie specjalistycznych usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania dla osób z zaburzeniami psychicznymi mogą zgłaszać chęć skorzystania z tej formy pomocy:

• osobiście, w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej w Gręboszowie 33-260 Gręboszów 137,
• telefonicznie, dzwoniąc do ośrodka pod numer (14) 6416027,
• pisemnie, wysyłając korespondencję na adres ośrodka, 33 -260 Gręboszów 137, za pośrednictwem e – PUAP na adres skrytki: /gopsgreboszow/skrytka lub na adres do doręczeń elektronicznych: AE:PL-53749-95490-FJUHA-31,

      do dnia 22.05.2025 r. (czwartek) do godziny: 15:00.

 

Opracowanie: Wiktoria Bąba

Wprowadzenie: Katarzyna Janowiec 20.05.2025 r.